Kısa Tanım
ADL, İngilizce auto-deleveraging ifadesinin kısaltmasıdır ve Türkçede otomatik kaldıraç azaltma mekanizması olarak düşünülebilir. Perp ve futures piyasalarında, bazı olağanüstü piyasa koşullarında karşı taraf riski veya likidasyon süreci sigorta fonuyla tek başına dengelenemediğinde devreye girebilen bir risk mekanizmasını ifade eder. ADL, kullanıcıların karlı veya açık pozisyonları üzerinde otomatik etkiler doğurabileceği için türev piyasa yapısını anlamada önemli bir kavramdır. Bu mekanizma, borsanın sistemsel dengeyi koruma araçlarından biridir; fakat kullanıcının işlem ekranındaki her değişimi tek başına açıklamaz. ADL kavramı, sigorta fonu, likidasyon, kaldıraç ve teminat yapısıyla birlikte temel düzeyde okunmalıdır. Ayrıntıları borsa kurallarına göre değişebilir ve ürün bazında farklılaşabilir. Bu nedenle bağlam önemlidir.
Neden Önemli?
ADL kavramını bilmek, türev borsalarda bazı pozisyon kapanışlarının yalnızca kullanıcının manuel kararıyla gerçekleşmediğini anlamaya yardım eder. Özellikle yüksek kaldıraçlı piyasalarda sistemsel risk arttığında borsalar farklı risk azaltma süreçleri kullanabilir. ADL bu süreçlerden biridir ve sigorta fonu mantığıyla birlikte düşünülmelidir. Buna rağmen ADL bilgisi tek başına hangi pozisyonun nasıl etkileneceğini kesin biçimde göstermez. Borsanın kuralları, teminat durumu, piyasa koşulları ve pozisyon yapısı önemlidir. Mekanizmanın ayrıntıları ve sık karıştırılan yönleri ilgili videoda daha kapsamlı ele alınmalıdır.
İlgili Kavramlar
- Sigorta fonu
- Likidasyon
- Kaldıraç
- Teminat
- Perp piyasa
