Kısa Tanım
Perp veya perpetual piyasa, vadesi olmayan vadeli kontratların işlem gördüğü türev piyasa türüdür. Perpetual kontratlar belirli bir vade sonunda kapanmak zorunda değildir; bu yönüyle klasik futures kontratlardan ayrılır. Kripto piyasalarında perp yapılar genellikle teminat, kaldıraç, fonlama oranı ve likidasyon gibi kavramlarla birlikte çalışır. Spot piyasada varlık doğrudan el değiştirirken, perp piyasada dayanak varlığın fiyatına bağlı bir kontrat üzerinden pozisyon alınır. Bu yapı piyasa yönünü tek başına göstermez ve spot işlemle aynı risk profiline sahip değildir. Perp piyasayı anlamak için fonlama, teminat ve likidite bağlamı birlikte düşünülmelidir. Vadesiz yapı, riskin ortadan kalktığı anlamına gelmez. Bu nedenle perp piyasa, vadesiz kontrat yapısını spot sahiplikten ayıran temel türev başlıklardan biridir.
Neden Önemli?
Perp piyasayı anlamak, kripto türev ürünlerinde pozisyon büyüklüğü, teminat kullanımı, fonlama maliyeti ve likidasyon riskini doğru konumlandırmak için önemlidir. Bu piyasa türü spot piyasaya göre daha karmaşık bir risk yapısına sahiptir. Yalnızca “vadesiz vadeli” tanımını bilmek yeterli değildir; piyasa koşulları ve borsa kuralları da sonucu etkiler. Bu nedenle perp kavramı, kaldıraç ve fonlama bağlamıyla birlikte okunmalıdır. Uygulama detayları ve sık yapılan hatalar ilgili videoda daha kapsamlı anlatılır. Bu yüzden perp piyasa, fonlama, teminat ve likidasyon mantığıyla birlikte anlaşılmalıdır.
İlgili Kavramlar
- Türev piyasa
- Futures piyasa
- Fonlama oranı
- Kaldıraç
- Likidasyon
